Bedrijfshulpverlening op scholen is een belangrijk issue en tegelijk ook een vak apart. Het werken met kinderen vraagt in de meeste gevallen om een bijzondere aanpak. Een ontruiming is bijvoorbeeld niet zo vanzelfsprekend als vaak wordt gedacht. Sommige kinderen lopen vanzelf mee als hierom gevraagd wordt, andere hebben aansporing nodig en weer andere moeten worden aangesproken in de belevingswereld van die persoon op dat moment.

Hitte en rook

Bij een brand ontstaan hitte en rook. Vooral de rook vormt de grootste bedreiging voor mensen, want deze bestaat uit giftige en agressieve verbrandingsgassen. De samenstelling verschilt, maar het zeer giftige koolmonoxide vormt bijna altijd een hoofdbestanddeel. De hitte laat de brand in omvang toenemen. De hitte, en ook wel de rook, vormen zo een ernstige bedreiging voor de gebouwen, de inhoud en de continuïteit van een school. Brandpreventie omvat alle te treffen maatregelen die het ontstaan van brand voorkomen en de gevolgen beperken, bijvoorbeeld het monteren van een rookmelder en het plaatsen van een brandblusser in ieder klaslokaal.

Geen slachtoffers, geen schade

Brandveiligheid is: geen slachtoffers, geen schade. Om slachtoffers te voorkomen is het bij brand belangrijk om zo snel mogelijk het gebouw te verlaten en om direct de brandweer te waarschuwen. Degene die de brand ontdekt, kan deze zelf blussen als het om een heel klein brandje gaat. De rest is voor de vakmensen van de brandweer.

Oorzaken van branden in scholen

In 2008 braken er 300 branden uit in een onderwijsgebouw. 30% van deze branden werd veroorzaakt door brandstichting, 16% door een defect aan of verkeerd gebruik van apparaten en 7% door gevaarlijke werkzaamheden. De andere helft werd door onbekende oorzaken veroorzaakt. Opvallend is het relatief hoge percentage voor brandstichting en spelen met vuur, dat ongeveer drie keer zo hoog is als bij woningen.

Geen garantie voor de toekomst

Veel branden in scholen worden aangestoken en dat gebeurt meestal buiten de schooluren. Dat is de belangrijkste reden dat er door branden in scholen – gelukkig – nauwelijks gewonden en geen dodelijke slachtoffers zijn te betreuren. Dit vormt echter geen garantie voor de toekomst. Juist het grote aantal mensen in scholen maakt dat een onverwachte brand in potentie veel slachtoffers zou kunnen maken. Met dit risico moeten zowel medewerkers als leerlingen altijd rekening houden. Uitgaande van het aantal gebouwen per categorie, kan gesteld worden dat de kans op brand in onderwijsgebouwen ongeveer 50 keer groter is dan de kans op brand in woningen. De kans op een brand in scholen voor het voortgezet onderwijs is ongeveer 10 keer groter dan de kans dat er brand uitbreekt op een basisschool.

Driekwart veroorzaakt door mensen

Uit het lijstje met brandoorzaken blijkt dat circa driekwart van alle branden in scholen ontstaat door mensen. Veelal omdat deze mensen onwetend, onachtzaam en / of onoplettend zijn (de drie o’s). Denk aan het achteloos weggooien van een brandende peuk of het stunten met vuurwerk. In een school met veel mensen kan zulk riskant gedrag leiden tot veel slachtoffers. Juist de onwetendheid, onachtzaamheid en onoplettendheid van een school vol mensen, vergt meer risicobewustzijn en meer kennis.